Gamma Knife Nedir? - Gamma Knife - Medical Park

Gamma Knife Nedir?

gamma knife
Bahçeşehir Üniversitesi (BAU) Tıp Fakültesi Dekanı ve Medical Park Göztepe Hastanesi Beyin Cerrahisi ABD Başkanı Prof. Dr. Türker Kılıç; beyin cerrahisinde çığır açan Gamma Knife-Işın Cerrahisi ile ilgili şu bilgileri verdi:

Gamma Knife; cerrahi olarak ulaşılması zor bölgede yerleşmiş ve radyasyona duyarlı olan bir dokuyu değiştirebilmek için kullandığımız odaklanmış radyoaktif enerjidir. Bu bir çeşit robotik cerrahidir. Bu yöntemle; her biri tek başına normal beyin dokusuna zarar veremeyecek enerji miktarını, hedeflenmiş olan noktaya dilediğimiz miktarda dilediğimiz sürece uygulama şansını bize veriyor.

Sistem, temel olarak her biri kendi başına normal beyin dokusunu zedelemeyecek enerjiye sahip 201 adet küresel yerleşimli ve ayrı kaynaktan gelen ışınların bir noktada (hastalıklı beyin dokusunda) birleşerek çok yüksek bir enerjiyi hastalıklı dokuya aktarması ve bu dokuyu ortadan kaldırması prensibine dayanır. Bu nedenle radyasyon tedavisinden farklılık gösteren bu cerrahi yöntemde tedavi tek seansta tamamlanır. Genellikle açık beyin cerrahisinin mümkün olmadığı ya da yüksek risk taşıdığı durumlarda tercih edilen bir yöntemdir.

Bazı beyin tümörlerinde cerrahinin yerini tutan, bazılarında ise 30 seanslık tedaviyi tek seansta yapabilen Gamma Knife’ın beyin cerrahisinde çığır açtığını söyleyen Prof. Dr. Türker Kılıç: Ancak Gamma Knife tedavisindeki başarının sırrı; hem beyin ameliyatını hem de Gamma Knife’ı farklı uzmanların değil aynı beyin cerrahının yapıyor olmasıdır.

Gamma Knife beyin cerrahisinde bir çığır açtı. İlk kez 1967’de İsveç’te kullanılmış, 1984’te Amerika’da da kullanıldıktan sonra tüm dünyada tanınır ve kullanılır hale gelmiştir. Türkiye’de ise ilk kez 1997 yılında Marmara Üniversitesi’nde tarafımdan kullanılmaya başlanmıştır. Şu anda dünyada toplam 327 tane Gamma Knife merkezi var. Türkiye’de ise son olarak Medical Park Göztepe Hastane Kompleksi’ndeki Gamma Knife merkezinin de katılımıyla toplam altı merkez hizmet veriyor.
gamma knife

30 SEANS YERİNE TEK SEANS

Gamma Knife’ın normal radyoterapilerden iki önemli farkı var. Birinci önemli farkı; dokuya anatomik seçicilikle ulaşabiliyor olmamız. Bu anatomik seçicilikte yanılgı payı 0.2 mm. Oysa konvansiyonel radyoterapide tümörle beraber tümörün çevresindeki doku da bu ışını alıyor ve tahrip oluyor. İkinci önemli farkı da; Gamma ışınında normal bir beyin tümörünün 30 seanslık bir tedavisinde kullanılan enerji sadece dakikalar içerisinde o dokuya aktarılır. O nedenle seanslar halinde yapılmaz. Bu kadar yüksek dozlu seçicilik ile dokuya yönlendirdiğiniz zaman sadece hedef hücreler etkilenir. Bu yüksek anatomik seçicilik nedeniyle adı Gamma bıçağıdır. Bu nedenle beyin cerrahları bunu kullanıyorlar. Beyin cerrahisinin yöntemlerinden biri, bir ameliyat biçimidir. Radyoterapinin değil de bir ameliyatın tamamlayıcısı ya da alternatifi olarak kullanılmaktadır.

Gamma Knife’ta esas olan nokta; mikrocerrahi ile birbirini tamamlayıcı olarak kullandığımız bir tedavi olmasıdır. Gamma Knife ışın cerrahisi ile mikrocerrahi birbirini tamamlayan, hastanın iyileştirilmesi için bazı tür hastalıklarda ortak kullanılması gereken iki ayrı yöntemdir. Bu bazen önce ameliyat sonra aynı doku üzerine Gamma Knife olabilir ya da önce Gamma Knife sonra ameliyat olabilir.

CERRAH İKİSİNİ DE YAPMALI

Burada önemli olan; Gamma cerrahı ile beyin cerrahının aynı kişi olmasıdır. Yani aynı cerrah, hem Gamma Knife hem de beyin ameliyatını yapabilmeli. Ancak dünyadaki Gamma Knife merkezlerinin yüzde 95’inde Gamma Knife’ı başka biri ameliyatı başka biri yapıyor. Sanki ikisi farklı işmiş gibi yapıyorlar ve hastaları farklı farklı açılardan değerlendiriyorlar. Oysa bunların ikisi birbiriyle bağlantılıdır. Sonuçta ikisi aynı hastanın iyiliği için uğraşıyor.

Önemli olan Gamma Knife ünitesinin varlığı değil, Gamma Knife kullanan kişinin aynı zamanda çok iyi bir mikrocerrahi eğitimi almış olmasıdır. Çünkü mikrocerrahi ile Gamma Knife ışın cerrahisi birbirinin yerine geçen değil, birbirini tamamlayan iki yöntemdir.

AMELİYATHANENİN BİR PARÇASI

Türkiye’de biz ekip olarak bu sistemle çalışıyoruz. Dünyada şu anda 670 bin hasta 1967’den bu yana tedavi edilmiş. Tüm bu tarihteki tedavi edilmiş Gamma Knife hastalarının yüzde 1,5’i yani 8 bini kişisel olarak benim ve ekibim tarafından ameliyat edilmişler. Bu başarının altında yatan en önemli sebep; aynı ekibin hem mikrocerrahi hem de Gamma Knife ışın cerrahisini yapabiliyor olmasıdır. Bu nedenle ülkemizde, bu alanlarda en çok ameliyatı ve en çok Gamma Knife’ı yapan ekip biziz. Bizim sistemimizin bu kadar başarılı olmasının nedeni budur.

Bizim bu sistemde çalışmamızın nedeni ise Gamma Knife’ı ameliyathanenin bir parçası olarak görmemizdir. Bizim için Gamma Knife, beyin cerrahisinin ameliyathanesidir. Örneğin şah damarını çevrelemiş bir hipofiz adenomunda; ameliyatın riskini azaltacak şekilde sadece hipofiz bezinin içindeki bölümü çıkartılıp, şah damarını çevrelemiş bölümü, hastanın ameliyat riskini arttırmamak üzere bilinçli olarak geride bırakılıp, ameliyattan hemen sonra hasta Gamma Knife tedavisi yapılarak, orada bir saatlik tedavinin ardından aynı gün tüm tedavisi bitmiş olarak odasına alınabiliyor.

CERRAHİYİ TAMAMLAYAN PARÇA

Eğer siz işin sadece cerrahisini ya da sadece Gamma Knife’ını yapıyorsanız; birbirini tamamlayıcı nitelikte olduğu zaman iki ayrı yaklaşımın sinerjetik etkisini kaybediyorsunuz. Bu nedenle Gamma Knife’ı beyin cerrahisinin bir ameliyathanesi olarak algılamak ve cerrahi yöntemler ile birlikte Gamma Knife ışın cerrahisini birlikte tamamlayıcı olarak kullanmak esas başarı noktasıdır.